Komisarz ONZ ds. praw człowieka: talibowie nasilają represje, m.in. wobec kobiet

Nowy dekret talibskiego rządu Afganistanu spowoduje jeszcze ostrzejsze naruszanie praw obywateli, zwłaszcza kobiet – oświadczył w czwartek Wysoki Komisarz ONZ do spraw Praw Człowieka Volker Tuerk.

Tuerk podkreślił, że dekret, podpisany w zeszłym miesiącu przez z przywódcę talibów Hibatullaha Achundzadę, zawiera „kilka przestępstw i kar, które są sprzeczne z międzynarodowymi zobowiązaniami Afganistanu”. – Wprowadza on kary cielesne za liczne przestępstwa, w tym w domu, legitymizując przemoc wobec kobiet i dzieci – powiedział Tuerk uczestnikom sesji Rady Praw Człowieka w Genewie. Zaznaczył, że dekret, który wkrótce ma wejść w życie, zwiększa liczbę przestępstw, za które grozi kara śmierci. Uznaje on też za przestępstwo krytykowanie władz i ich polityki, co jest sprzeczne z zasadą wolności słowa i swobody zgromadzeń.

Afgańska organizacja praw człowieka Rawadari ostrzegła w komunikacie, że nowe prawo legalizuje i formalizuje dyskryminację mniejszości religijnych. Zgodnie z nim legalne jest wyznawanie jedynie hanafickiej odmiany islamu. Artykuł 26 stanowi, że hanafici nie mogą porzucić swojej wiary pod karą dwóch lat więzienia. Zwolennicy innych, licznych w Afganistanie, nurtów islamu określani są mianem heretyków.

Ustawa narusza też zasadę równości wobec prawa, nie przewiduje domniemania niewinności ani prawa oskarżonego do skutecznej obrony i sankcjonuje tortury. Ponadto nie określa minimalnych i maksymalnych wymiarów kar, a zamiast niezależnego postępowania dowodowego, mającego ustalić winnego, jako główne dowody traktuje przyznanie się do winy i zeznania – poinformowała Rawadari.

Artykuł 14 tego zbioru przepisów stanowi, że „w imię interesu publicznego” zabicie sprawców, w tym osób „broniących fałszywych przekonań sprzecznych z islamem” lub nakłaniających innych do takich przekonań, jest dopuszczalne za zgodą imama. Artykuł 4 wprowadza zasadę, że każdy muzułmanin będący świadkiem popełnienia grzechu ma prawo ukarać grzeszącą osobę.

Artykuł 30 zakazuje jedynie niektórych form przemocy fizycznej stosowanej przez nauczycieli wobec dzieci – chodzi o przemoc skutkującą złamaniem kości, „przerwaniem ciągłości skóry” lub siniakami. Nie zakazuje natomiast wprost innych form przemocy fizycznej, psychicznej ani seksualnej. W odniesieniu do przemocy wobec kobiet kodeks stanowi, że tylko w przypadku, gdy mąż bije kobietę kijem i czyn ten skutkuje poważnym urazem, a kobieta jest w stanie udowodnić to przed sędzią, mąż zostanie skazany na 15 dni pozbawienia wolności.

Rawadari to działająca głównie na emigracji organizacja zajmująca się dokumentowaniem i monitorowaniem naruszeń praw człowieka w Afganistanie. Wezwała ona do natychmiastowego wstrzymania stosowania nowego kodeksu przez sądy talibów oraz do jego uchylenia. Zaapelowała również do społeczności międzynarodowej, ONZ oraz innych instytucji międzynarodowych o wykorzystanie wszelkich dostępnych instrumentów prawnych, by zapobiec jego stosowaniu.

Talibowie przejęli ponownie władzę w Afganistanie w 2021 roku, po wycofaniu się z tego kraju zachodniej koalicji pod przewodnictwem USA.

Zobacz także