Boże Narodzenie

Boże Narodzenie (Narodzenie Pańskie) to w tradycji chrześcijańskiej święto upamiętniające narodziny Jezusa Chrystusa. Jest to stała uroczystość liturgiczna przypadająca 25 grudnia. Boże Narodzenie poprzedzone jest okresem oczekiwania (czterech niedziel), zwanym adwentem.

Data

W Ewangeliach nie jest wspomniana data narodzin Jezusa Chrystusa. Hipolit Rzymski pisał: Pierwsze przyjście Pana naszego wcielonego, w którym narodził się w Betlejem miało miejsce ósmego dnia przed kalendami styczniowymi (tzn. 25 grudnia). Dzień ten podał też rzymski historyk chrześcijański Sekstus Juliusz Afrykański w 221 r.
Istnieją różne wyjaśnienia obrania tego dnia dla liturgicznej celebracji Bożego Narodzenia. Najbardziej popularna uznaje, że chrześcijanie, nie znając rzeczywistej daty narodzin Chrystusa obrali tę jako symboliczną. To dzień bliski dniowi przesilenia zimowego. W II–IV w. 25 grudnia obchodzono dzień urodzin Mitry. Cesarz Aurelian nakazał w 274 r., by w tym dniu obchodzono narodziny boga Słońca, ustanowienie zatem w tym dniu uroczystości było chrześcijańską odpowiedzią na ten kult pogański.

Symbole i zwyczaje

Większość symboli Bożego Narodzenia ma źródło w wierzeniach pogańskich. Choinka od wieków była podczas przeróżnych świąt obwieszana świecidełkami. Ostrokrzew służył Celtom do obłaskawiania chochlików, a jemioła do praktyk okultystycznych. Również wyznawcy Mitry i osoby obchodzące rzymskie Saturnalia obdarowywały się prezentami.

Obchody w Polsce

W Polsce w większości rodzin jest obchodzone jako święto gromadzące wielu krewnych. Typowymi atrybutami są: opłatek, , choinka, a często i szopka bożonarodzeniowa, prezenty. Zwyczajowo jest to czas spotkań rodzinnych i wybaczania sobie wzajemnie krzywd i uraz.

Postać obdarowująca prezentami

Zazwyczaj rolę tę pełni fikcyjny Święty Mikołaj (którego pierwowzorem była autentyczna postać biskupa wspierającego ubogie panny na wydaniu), ale w zależności od regionu może być to Dzieciątko (Górny Śląsk), Aniołek (Galicja i Śląsk Cieszyński) lub Gwiazdor (Wielkopolska, Kujawy, Pomorze). Na Kresach Wschodnich może być to także Dziadek Mróz.

Inna data

Wyznawcy prawosławia i innych Kościołów wschodnich obchodzą Boże Narodzenie 13 dni później niż katolicy. Korzystają z kalendarza juliańskiego, zgodnie z którym Wigilia przypada 6 stycznia. Wigilijna wieczerza rozpoczyna się od dzielenia prosforą – małym pszennym chlebkiem pieczonym z użyciem drożdży – przyniesionym z cerkwi. Popija się go łykiem święconej wody. Dopiero wtedy przystępuje się do jedzenia wigilijnych potraw. Zawsze musi być kutia z obtłuczonej pszenicy, słodu, maku, miodu i bakalii – różnych orzechów, rodzynków i innych dodatków. Tylko niekiedy na stole pojawia się karp. Świętowaniu towarzyszą kolędy, ale przede wszystkim jest to czas skupienia. Później, w nocy z 6 na 7 stycznia, wierni uczestniczą w kilkugodzinnych liturgiach, które są odpowiednikiem pasterki w kościele katolickim. Nabożeństwa w cerkwiach prowadzone są w języku cerkiewnosłowiańskim. Niekiedy trwają nawet kilka godzin.

Zobacz wszystkie wpisy dotyczące Boże Narodzenie

Naszym zdaniem

Bez tych piosenek trudno wyobrazić sobie Boże Narodzenie. A czy znasz ich historię? 

Wyobrażasz sobie okres przedświąteczny bez usłyszenia „Last Christmas”, „All I want for Christmas is you” lub „Jest taki dzień”? Nawet jeśli już masz szczerze dość tych świątecznych

Czytaj dalej
Wiadomości

Bp Milewski: Boże Narodzenie to święto życia

– Boże Narodzenie to święto życia: życia, które ma głębię i sens – powiedział bp Mirosław Milewski podczas koncertu charytatywnego

Czytaj dalej
Wiadomości

Białystok: dlaczego schronisko dla bezdomnych zwierząt wstrzymało adopcję przed świętami?

Schronisko dla Zwierząt w Białymstoku wstrzymało przed świętami Bożego Narodzenia adopcje szczeniąt. Placówka chce uświadomić, że żywa istota nie może

Czytaj dalej
Kościół

Program uroczystości z udziałem papieża w okresie Bożego Narodzenia

Biuro Prasowe Stolicy Apostolskiej ogłosiło 12 grudnia program uroczystości w okresie Bożego Narodzenia, którym w Watykanie będzie przewodniczył Franciszek. Obrzędy

Czytaj dalej
Naszym zdaniem

Jak wyglądają święta w różnych częściach Polski? Tych tradycji na pewno nie znałeś

W moim rodzinnym domu, ku zaskoczeniu niektórych, na wigilię oprócz zupy grzybowej gotujemy też zupę owocową, podczas uroczystej wieczerzy jemy makiełki, a prezenty pod

Czytaj dalej
Przerwa

To najbardziej poruszająca świąteczna piosenka, jaką usłyszysz!

Masz już dość słuchania w radiu tylko „Last Christmas” lub „Jingle bells”? Mamy dla ciebie doskonałą alternatywę na ten przedświąteczny

Czytaj dalej
Wiadomości

Szlachetna Paczka: pół miliona darczyńców i prawie 15 tys. paczek

553 400 darczyńców, 14 562 rodziny i osoby samotne oraz niemal 46 mln złotych – to bilans liczbowy tegorocznej Szlachetnej

Czytaj dalej
Afryka

Austria: Kolędnicy Misyjni dla kenijskich dzieci ulicy

Głód, bieda, nieletnie matki i gangi uliczne są częścią codziennego życia w slumsach Mukuru w stolicy Kenii, Nairobi. Według szacunków

Czytaj dalej
Naszym zdaniem

7 najlepszych powieści świątecznych. Warto je przeczytać!

Bez czego nie wyobrażasz sobie świąt? Bez rodziny, choinki czy może zupy grzybowej? Ja oprócz tych kilku elementów nie wyobrażam

Czytaj dalej
Kultura

Gdański jarmark wśród najlepszych w Europie [NAGRANIE]

W głosowaniu na najpiękniejszy jarmark świąteczny w Europie Gdański Jarmark Bożonarodzeniowy zajął trzecie miejsce. Jako jedyny z Polski był nominowany

Czytaj dalej
Kościół

Abp Jędraszewski: widziałem rzeźby Matki Bożej i Chrystusa pozbawione głowy

Abp Jędraszewski – w czasie rorat w kolegiacie św. Anny w Krakowie – przywołał swoją niedawną podróż do Libanu i

Czytaj dalej
Galeria

Papież zobaczył dziś… ponad 100 szopek [ZDJĘCIA]

Papież Franciszek zwiedził wystawę „Sto szopek” koło Watykanu. Ekspozycję żłóbków z całego świata zorganizowała Papieska Rada ds. Nowej Ewangelizacji we

Czytaj dalej
Kontynenty

Kard. Sako: po zamieszkach święta w żałobie

W tegoroczne Boże Narodzenie nie będzie świątecznych festynów i wielkich uroczystości – ogłosił patriarcha Kościoła chaldejskiego, głównego wyznania chrześcijańskiego w

Czytaj dalej
Kościół lampion światło

Betlejemskie Światło Pokoju w drodze do Polski

Już za niecałe dwa tygodnie z rąk słowackich skautów harcerze i harcerki Związku Harcerstwa Polskiego otrzymają Betlejemskie Światło Pokoju. Uroczyste

Czytaj dalej
Naszym zdaniem

Uważaj! Możesz nie zauważyć Jego przyjścia

„Wierzysz, że Bóg zrodził się w Betlejemskim żłobie? Lecz biada Ci, jeżeli nie zrodził się w tobie” – pisał Adam

Czytaj dalej
Wiadomości

Ruszyła czwarta edycja Wigilii Bez Granic

W naszym kraju gościmy setki tysięcy cudzoziemców – studentów lub pracujących. Na obcej ziemi większość z nich czuje się niepewnie,

Czytaj dalej
Wiadomości

Papież zachęcił do pielęgnowania tradycji przygotywania żłóbka

Do pielęgnowania tradycji przygotowywania żłóbka w okresie poprzedzającym Boże Narodzenie zachęcił Ojciec Święty w podpisanym 1 grudnia w Greccio Liście

Czytaj dalej
Kościół

Bez tego nie dokonałoby się zbawienie

Pewnie gdybym miał wymienić cechy, które najbardziej chciałbym w sobie pielęgnować, to posłuszeństwo nie znalazłoby się na tej liście. Lubię

Czytaj dalej
Kościół

Relikwia żłóbka powróciła do Betlejem po 1400 latach! To decyzja Franciszka

Niewielki fragment żłóbka, w którym według tradycji Maryja miała złożyć nowo narodzonego Jezusa, został w sobotę uroczyście wprowadzony do kościoła

Czytaj dalej
Kościół

Znane Sanktuarium: ruszył montaż wyjątkowej szopki. Dzieło będzie mierzyć prawie 12 metrów!

Montaż jednej z największych w Polsce ruchomych szopek bożonarodzeniowych ruszył w piątek we wnętrzu bazyliki Matki Bożej Anielskiej w Kalwarii

Czytaj dalej
Wiadomości

Kościoły wschodnie: rozpoczął się Post Filipowy

W Kościołach wschodnich Boże Narodzenie poprzedza 40-dniowy Post Filipowy. Rozpoczął się on 28 listopada. Swoją nazwę bierze od imienia apostoła,

Czytaj dalej
Kościół

Ziemia Święta: Betlejemskie Światło Pokoju już płonie

Betlejemskie Światło Pokoju już płonie. Zapaliła je 26 listopada w Grocie Narodzenia Jezusa 11-letnia Victoria Kampenhuber, wybrana przez Czerwony Krzyż

Czytaj dalej
Przerwa

Czy Poczta Polska zdąży z kartkami na Święta?

Dodatkowi pracownicy, doręczenia kurierskie przesyłek w soboty czy zwiększona liczba punktów odbioru i większa powierzchnia magazynów – to niektóre działania

Czytaj dalej
Azja

Jerozolima otrzyma od papieża relikwie z Żłóbka Dzieciątka Jezus

Franciszkanie w Jerozolimie otrzymają w darze od papieża Franciszka niewielką relikwię, czczoną jako fragment Żłobka Dzieciątka Jezus. W związku z

Czytaj dalej
Wiadomości

W Białym Domu i przed Bramą Brandenburską stanęły choinki [GALERIA]

W poniedziałek, na trzy dni przed Świętem Dziękczynienia, do Białego Domu dostarczono choinkę. Drzewko z Pensylwanii osobiście odebrała pierwsza dama Stanów

Czytaj dalej
Wiadomości

W Meksyku stanęła szopka z monstrualnie wielkim Dzieciątkiem

Szopka z olbrzymim 6,5-metrowym Dzieciątkiem stanęła przed kościołem Objawienia Pańskiego w miasteczku Zoquite w meksykańskim stanie Zacatecas w środkowej części

Czytaj dalej
Wiadomości

Poznań: od soboty w centrum miasta Betlejem Poznańskie

W Poznaniu od soboty aż do ostatnich dni przed Bożym Narodzeniem potrwa Betlejem Poznańskie. Na chętnych czekać będzie kiermasz bożonarodzeniowy,

Czytaj dalej
Wiadomości

Watykan: tegoroczna szopka i choinka będą wyjątkowym symbolem

Zgodnie z wieloletnim zwyczajem 5 grudnia na Placu św. Piotra w Watykanie zostanie otwarta szopka bożonarodzeniowa i zapłoną światełka na

Czytaj dalej
Naszym zdaniem

Kalendarz niezbyt adwentowy, czyli odliczanie do świąt według blogerek

Dawniej tylko z czekoladkami. Dziś z kosmetykami, ze świeczkami, a nawet z… narzędziami! Z tymi dodatkami można coraz częściej znaleźć

Czytaj dalej
Naszym zdaniem

Boże Narodzenie w październiku [FELIETON]

„I just want you for my own, more than you could ever know, make my wish come true, all I want for Christmas is you”. Mam nadzieję, że mi się udało i że to pierwszy raz, kiedy w tym roku usłyszałeś

Czytaj dalej

Madagaskar. Morondava czeka na Boże Narodzenie [MISYJNE DROGI]

Życie mojej nowej parafii błogosławionego Jana Pawła II, liczącej obecnie około 500 chrześcijan, położonej na obrzeżach miasta Morondava nad Kanałem

Czytaj dalej

Cabo Verde. Święta po wybuchu wulkanu

Na jednej z Wysp Zielonego Przylądka, Fogo, po 20 latach, w niedzielę 30 listopada 2014 r., obudził się wulkan. Z

Czytaj dalej
Galeria

Boże Narodzenie we wschodnich Kościołach [GALERIA]

Jeszcze raz powracamy do obchodów uroczystości Bożego Narodzenia we wschodnich Kościołach na Ukrainie, Bośni i Hercegowinie czy Rosji. 

Czytaj dalej