fot. Maciej Kluczka/misyjne.pl

Kurpiowskie nabożeństwo majowe – unikatowe i wspólnotowe

U dominikanów na warszawskim Służewie zabrzmiały dawne melodie tradycyjnych pieśni z Puszczy Zielonej i Białej. Przy figurze Matki Bożej na terenie klasztoru odbyło się wyjątkowe kurpiowskie nabożeństwo majowe, na które zaprosiła Kurpiowska Wspólnota Pieśni. Zaśpiewano m.in: „A przy łącce, przy zielonej, „Gdy najśwantsa Panienka”, „Matko Niebieskiego Pana”, „Z tamta strona polaoraz „Chwalcie łąki umajone”.

Kurpiowska Wspólnota Pieśni to grupa kobiet, które połączyła miłość do dawnego stylu wykonawczego. Maria Weronika Kmoch (jedna z inicjatorek wydarzenia) w rozmowie z misyjne.pl wyjaśnia, że grupa składa się z kobiet, które mieszkają i pracują w stolicy, ale sercem pozostają blisko swoich korzeni. Nazwą „Kurpie” określa się ludzi zamieszkujących tereny dwóch puszcz mazowieckich: Puszczy Zielonej (zwanej też: Puszczą Kurpiowską) i Puszczy Białej. Nazwa „Kurpie” funkcjonuje również jako określenie regionu kurpiowskiego (Kurpiowszczyzny).

Figura Matki Bożej przy kościele ojców dominikanów na warszawskim Służewie, fot. Maciej Kluczka/misyjne.pl

Podczas plenerowego nabożeństwa majowego wierni mogli zaśpiewać pieśni maryjne przekazywane z pokolenia na pokolenie, często o archaicznym brzmieniu. Wiele z tych utworów pochodzi z repertuaru wybitnej, nieżyjącej już śpiewaczki z Myszyńca, Zofii Warych. Wspólnota czerpie również z nagrań archiwalnych oraz starych śpiewników, m.in. „Śpiewnika pelplińskiego”.

Nawet powszechnie znane utwory, jak „Chwalcie łąki umajone”, zabrzmiały nieco inaczej. – W wariancie wiejskim melodia ma kilka dźwięków ułożonych inaczej, co nadaje jej unikalny charakter – mówi Maria Weronika Kmoch, historyczka i regionalistka, członkini Polskiego Towarzystwa Ludoznawczego. – Gwara kurpiowska może dla wielu wydawać się trudna, ale dla nas – członkiń Wspólnoty – jest naturalnym sposobem ekspresji i tożsamości – dodaje Kmoch. Organizatorzy wydarzenia podkreślają, że do dziś mogą wskazać panie, od których nauczyły się kurpiowskich melodii i pieśni.

Członkinie Kurpiowskiej Wspólnoty Pieśni, fot. Maciej Kluczka/misyjne.pl

Choć trzonem grupy są „Kurpianki z dziada pradziada”, to na nabożeństwo zaproszeni byli wszyscy chętni. – Nie trzeba być Kurpią czy Kurpianką, żeby przyjść i z nami śpiewać – mówią Kurpianki. Na miejscu rozdawane były śpiewniki, a spotkanie można było potraktować zarówno jak modlitwę, jak i doświadczenie kulturalne

Kurpiowskie majowe zostanie wpisane do Ogólnopolskiej Mapy Śpiewów Majowych – oddolnej inicjatywy, która początkowo miała objąć jedynie województwo łódzkie, a która błyskawicznie przerodziła się w ogólnopolski projekt dokumentujący zanikającą tradycję nabożeństw majowych śpiewanych przy przydrożnych kapliczkach i wiejskich figurach Matki Bożej.

fot. Maciej Kluczka/misyjne.pl

Członkinie Kurpiowskiej Wspólnoty Pieśni spotykają się regularnie, mniej więcej co dwa tygodnie. Spotkania odbywają się wyłącznie w gronie kobiet, ale co jakiś czas organizowane są też spotkania otwarte, w których uczestniczyć mogą również mężczyźni oraz osoby niezwiązane z kurpiowską tradycją.

– Nazywamy się wspólnotą, a nie zespołem, bo taki jest podstawowy wymiar naszych spotkań. Spotykamy się, by śpiewać, rozmawiać, przywracać pierwotny kontekst śpiewu bez podziału na występujących i oglądających. Śpiewamy pieśni maryjne, wielkopostne, ale też i świeckie, w tym weselne – dodaje Maria Weronika Kmoch.

Tekst jednej z pieśni:

Z tamta strona pola (Zofia Warych, ur. 1939, Myszyniec 2021)

  1. Z tamta strona pola zielanio sia zioła
    Przechodzi sia ślicna Pani z anielskego dwora x2
  2. Gdy w łogrodzie była, trzy zionusky ziła
    Ać tan psiersy Józefoziu na główka włozyła x2
  3. W drugam sama chodzi ji Józefa wodzi
    Ać tan trzeci niezmazany, az sia Syn narodzi x2
  4. Łoj, póda, ja póda, na zielono łącka
    Ji urwa ja z rozy ksiatek Jezusoziu w rącka x2
  5. Na zielonej łącce sierotka płakała
    A najśwantsa Panianecka z Jezusam słysała x2
  6. Łujnij sia, sierotko, płascyka mojego
    To ja Ciebzie zaprowadza do raju ziecnego x2
  7. Jek do raju wesła, w góra łocky wzniosła,
    Wdziancnam Ci jest, Panie Jezu, zem Twej
    łaskim dosła x2
Galeria (10 zdjęć)
Google News
Bądź na bieżąco z Misyjne.pl!

Obserwuj misyjne.pl w Google News. Dodaj nas do ulubionych, aby nie przegapić najważniejszych treści z kraju i ze świata.

Czytałeś? Wesprzyj nas!

Działamy także dzięki Waszej pomocy. Wesprzyj działalność ewangelizacyjną naszej redakcji!

Zobacz także
Wasze komentarze