Czerwona Wyspa uczy cierpliwości. O misji, pokorze i zupie czosnkowej na Madagaskarze

Z jakimi wyzwaniami mierzy się polski misjonarz na drugim końcu świata i czego od mieszkańców Madagaskaru możemy nauczyć się w kwestii przeżywania wiary? O pierwszym zderzeniu z nową rzeczywistością, trudach nauki języka malgaskiego oraz budowaniu relacji przez zwyczajną obecność opowiada o. Bartosz Koślik OMI w rozmowie z Zofią Urbanek.

Zofia Urbanek: Jak wyglądało Twoje pierwsze zderzenie z Czerwoną Wyspą i co było dla Ciebie największym zaskoczeniem po przyjeździe?

Bartosz Koślik OMI: Mój brat – o. Krzysztof – pracuje na Madagaskarze od wielu lat, więc miałem tutaj kogoś bliskiego, kto pomagał mi wejść w nową rzeczywistość. Mimo to wiele rzeczy trzeba było poznać samemu. Uderzają kontrasty: piękno wyspy i trudne warunki życia, które spotyka się obok siebie.

Dużym zaskoczeniem był dla mnie inny rytm życia. Jestem człowiekiem, który lubi konkrety, organizację i widoczne efekty pracy. Tutaj uczę się cierpliwości. Warto przeżyć tu Mszę Świętą trwającą czasami nawet kilka godzin. Takie doświadczenie skłania do zastanowienia się, ile miejsca naprawdę daję Bogu i drugiemu człowiekowi. Po przyjeździe szybko odkryłem też, jak wiele sam muszę się nauczyć. To dobre, choć czasem wymagające doświadczenie dla księdza.

Jak wygląda Twój typowy dzień pracy na misji i co sprawia Ci największą trudność w codziennej posłudze?

– Moja codzienność łączy życie kapłańskie i zakonne, naukę języka oraz pracę w OMI Film we Fianarantsoa, gdzie współpracuję z o. Krzysztofem. Przez film, obraz i dźwięk chcemy pomagać w głoszeniu Ewangelii i pokazywać życie tutejszego Kościoła. Jest więc praca ze sprzętem, przygotowanie materiałów i wiele spraw organizacyjnych. Zajmuję się również projektami haftów liturgicznych. Do tego dochodzą zwyczajne obowiązki we wspólnocie.

Obecnie największym wyzwaniem jest dla mnie język malgaski. Jako ksiądz chciałbym móc swobodnie porozmawiać, wysłuchać człowieka i odpowiedzieć na jego pytania. Tymczasem sam nieraz muszę prosić o powtórzenie albo wyjaśnienie prostego zdania. Uczę się systematycznie, małymi krokami. To wymaga pokory i zgody na to, że pewnych etapów nie da się przyspieszyć.

Które spotkanie z lokalnymi mieszkańcami lub historia najbardziej zapadła Ci w pamięć i dodała sił?

– Dobrze zapamiętałem bardzo zwyczajną sytuację z naszą kucharką. Przygotowywałem zupę czosnkową i kurczaka, pokazując jej przy okazji kilka kuchennych trików. Przyglądała się temu z ogromnym zainteresowaniem. Jej reakcja sprawiła mi dużo radości.

Oczywiście bardzo uderzają spotkania z ludźmi na ulicy, w sklepie czy podczas wspólnej modlitwy.

Właśnie takie drobne spotkania pomagają mi się tutaj odnajdywać. Przy wspólnej pracy łatwiej nawiązać kontakt, nawet kiedy brakuje jeszcze słów. Można coś pokazać, czegoś się od siebie nauczyć, podzielić się tym, co się potrafi. Ta historia przypomina mi, że relacje buduje się przez codzienną obecność. Żeby z czasem móc porozmawiać z kimś o ważnych sprawach, trzeba najpierw znaleźć czas na zwyczajne bycie razem. Dla mnie również to jest częścią misji.

Czego my w Polsce możemy się nauczyć od Malgaszy w kwestii przeżywania wiary i codziennego życia?

– Jestem tutaj dopiero od kwartału, więc ostrożnie podchodzę do oceniania całego kraju. Myślę jednak, że możemy się uczyć czasu poświęcanego wspólnocie. Dłuższa liturgia prowokuje pytanie: czy potrafię być obecny na modlitwie, czy już myślę o następnym zajęciu?

W codziennym życiu jest podobnie: warto zatrzymać się przy człowieku, wysłuchać go i pozwolić, żeby spotkanie potrwało. Sam potrzebuję tej lekcji, bo lubię mieć wszystko zaplanowane i sprawnie zrobione.

Trzeba przy tym pamiętać, że trudne warunki życia są dla ludzi prawdziwym ciężarem. Patrząc na Madagaskar, chcę dostrzegać zarówno potrzeby mieszkańców, jak i to, co sami mogą nam dać. Wierzę, że takie wzajemne poznawanie się pomaga także dojrzewać w wierze. Mnie uczy wdzięczności, cierpliwości i większej uważności na drugiego człowieka.

Historia Misjonarzy Oblatów na Madagaskarze

Historia obecności Misjonarzy Oblatów Maryi Niepokalanej na Madagaskarze rozpoczęła się 3 grudnia 1980 roku, kiedy pierwsza grupa pięciu polskich zakonników przybyła tam, by od zera rozpocząć dzieło ewangelizacji.

Przez minione dziesięciolecia misjonarze z ogromnym poświęceniem dzielili los ubogich mieszkańców, mierząc się z barierą językową, trudnymi warunkami oraz kataklizmami, takimi jak niszczycielskie cyklony. Dzięki ich zaangażowaniu praca duchowa splotła się z szeroko pojętą pomocą społeczną – budową szkół, ośrodków zdrowia i struktur Kościoła.

Z czasem polska inicjatywa przekształciła się w prężną, liczącą kilkudziesięciu zakonników malgaską Delegaturę Oblatów, która dziś nie tylko samodzielnie rozwija lokalne powołania i wspiera potrzebujących, ale również niesie pomoc poza granicami kraju, posługując m.in. na sąsiedniej wyspie Réunion.