Niemcy: niemal połowa katolików chce zjednoczenia z prostestantami

Pięć wieków po reformacji 44 proc. niemieckich katolików opowiada się za zjednoczeniem z Kościołami protestanckimi – wynika z sondażu opublikowanego 28 października przez protestancką agencję prasową IDEA. Prezentując te dane francuski portal katolicki „Tribune Chrétienne” zauważa, że administracyjne połączenie nie rozwiązałoby różnic, które dzielą te wyznania od XVI wieku, np. dotyczących doktryny o przeistoczeniu, sakramentalnego charakteru kapłaństwa i sukcesji apostolskiej.

Badanie zostało przeprowadzone online przez instytut INSA-Consulere w dniach 23-26 października wśród 2010 dorosłych Niemców. Na pytanie, czy Kościoły katolicki i protestanckie powinny się zjednoczyć, 31 proc. respondentów odpowiedziało „tak”, w porównaniu z 34 proc., którzy byli temu przeciwni. 28 proc. respondentów było niezdecydowanych, a 7 proc. nie wyraziło opinii.

Różnice między wyznaniami są szczególnie wyraźne. Wśród katolików 44 proc. popiera tę możliwość, a 30 proc. ją odrzuca. Wśród protestantów należących do Kościołów krajowych, tworzących Kościół Ewangelicki w Niemczech (EKD), jedynie 35 proc. popiera unię, w porównaniu z 42 proc., którzy się jej sprzeciwiają. Sprzeciw jest jeszcze silniejszy wśród wiernych wolnych Kościołów protestanckich, gdzie 50% respondentów jest przeciwnych, w porównaniu z 39% za. Katolicy wydają się więc być najbardziej przychylni tej perspektywie wśród badanych grup chrześcijańskich.

Wyniki te pojawiają się w kontekście przyspieszonej dechrystianizacji. Według oficjalnych statystyk z 2025 roku w Niemczech około 19,22 miliona katolików i 17,4 miliona protestantów jest zrzeszonych w EKD. Te dwa główne wyznania stanowią łącznie zaledwie 43,8% populacji Niemiec. W ciągu jednego roku straciły około 1,13 miliona członków. Ponad 307 tys. osób oficjalnie odeszło z Kościoła katolickiego, a około 350 tys. z krajowych Kościołów protestanckich. Starzenie się społeczeństwa, spadek liczby chrztów i odchodzenie od religii pogłębiają tę erozję. W 2025 roku w Kościele katolickim w Niemczech wyświęcono zaledwie 25 księży.

Prezentując te dane francuski portal katolicki „Tribune Chrétienne” zauważa, że „niektórzy mogą postrzegać zbliżenie instytucjonalne jako reakcję na osłabienie chrześcijaństwa”. „Jednak administracyjne połączenie nie może rozwiązać różnic, które dzieliły te wyznania od XVI wieku. Różnice te dotyczą samego sedna wiary katolickiej: rzeczywistej obecności Chrystusa w Eucharystii i doktryny o przeistoczeniu, sakramentalnego charakteru kapłaństwa, sukcesji apostolskiej, prymatu następcy Piotra oraz miejsca Tradycji w przekazywaniu Objawienia” – wylicza portal.

Przyznaje, że Sobór Watykański II w dekrecie „Unitatis redintegratio” wyraźnie zachęcał do dążenia do jedności chrześcijan. „Ekumenizm katolicki nie polega jednak na traktowaniu różnic doktrynalnych jako drugorzędnych. Dąży do komunii w wierze, sakramentach i urzędach kościelnych, bez wyrzekania się prawdy otrzymanej od Chrystusa”.

Podkreśla jednocześnie, iż sam sondaż „nie pozwala na wyciągnięcie wniosku, że katolicy opowiadający się za unią pragną porzucić to nauczanie”, gdyż postawione w nim pytanie „nie określiło warunków ani sposobów ewentualnego zbliżenia”. Ujawnia jedynie „ogólną postawę” katolików, a nie „przywiązanie do konkretnego programu teologicznego”.

„Jedność chrześcijan, dążąca do prawdy, jest imperatywem ewangelicznym. Jedność osiągnięta kosztem tłumienia przekonań doktrynalnych, groziłaby wręcz jeszcze większym zatarciem chrześcijańskiego świadectwa. W Niemczech, gdzie Kościoły co roku tracą setki tysięcy wiernych, pytanie brzmi zatem nie tylko, czy katolicy i protestanci będą mogli kiedyś dzielić te same instytucje. Pytanie brzmi również, czy nowe pokolenia nadal znają swoją wiarę na tyle dobrze, by rozumieć, co ich łączy, a co dzieli” – komentuje „Tribune Chrétienne”.

Zobacz także