Tradycja wręczania upominków z okazji Wielkanocy. Skąd się wzięła?

Wielkanoc kojarzy się głównie z religijnymi obrzędami, rodzinnym śniadaniem i święceniem pokarmów. Coraz częściej pojawia się jednak także zwyczaj wręczania drobnych upominków. Skąd wzięła się ta tradycja i czy ma ona głębsze korzenie, a może to raczej współczesny zwyczaj? Przychodzimy z odpowiedziami!

Symbolika darów w dawnych obrzędach wielkanocnych

Zwyczaj wręczania upominków z okazji Wielkanocy nie zawsze wyglądał tak jak dziś. W dawnych czasach nie chodziło o prezenty materialne, ale o symboliczne gesty. Najważniejszą rolę odgrywało dzielenie się jedzeniem – przede wszystkim jajkiem, które od wieków było znakiem nowego życia, odrodzenia i nadziei.

W kulturze ludowej jajka barwiono, zdobiono i przekazywano sobie nawzajem z życzeniami zdrowia oraz pomyślności. Taki dar był wyrazem pamięci i życzliwości wobec bliskich, sąsiadów czy gości. Czasem obdarowywano się także drobnymi wypiekami albo świątecznymi przysmakami domowej roboty.

Wielkanoc uznawana była za okres przejścia, kiedy kończył się 40-dniowy okres postu, a zaczynała się wiosna i przyroda budziła się do życia. Wymiana upominków była oznaką radości i wspólnoty. Chociaż obecnie forma się zmieniła, idea dzielenia się i okazywania sobie życzliwości pozostała taka sama.

>>> W Londynie to będzie Wielkanoc z rekordową liczbą nawróconych

Zajączek wielkanocny i wpływy zachodnie

Postać zajączka wielkanocnego nie wywodzi się z rodzimej tradycji ludowej. Jej korzenie sięgają krajów niemieckojęzycznych. To właśnie tam, już kilka wieków temu, pojawił się zwyczaj, że to zając przynosi dzieciom świąteczne upominki. Zwierzę to było symbolem płodności i wiosny, dlatego naturalnie zaczęto łączyć je z Wielkanocą.

Wraz z upływem czasu zwyczaj rozprzestrzenił się na resztę Europy, a później także na inne kontynenty. W Polsce początkowo był znany tylko lokalnie, zwłaszcza na terenach przygranicznych, ale w ostatnich dekadach stał się powszechnie rozpoznawalny.

Wielkanocny zajączek zostawiał najmłodszym domownikom drobne upominki, które często były ukryte w domu lub ogrodzie. Maluchy szukały ich w świąteczny poranek, co wprowadzało  element zabawy i oczekiwania. Zwykle były to symboliczne prezenty, słodycze albo drobiazgi. Jeśli chcesz rozpocząć taką tradycję w tegoroczne święta, niespodzianki znajdziesz w asortymencie sklepu EMPIK: https://www.empik.com/wielkanoc.

Współczesne podejście do wielkanocnych upominków

Dziś wręczanie prezentów z okazji Wielkanocy nie ma jednej ustalonej formy. W wielu domach nadal są to drobne niespodzianki dla dzieci – coś słodkiego czy symboliczny gest od „zajączka”. W innych rodzinach tradycja ogranicza się do wspólnego śniadania i składania życzeń, a materialne dodatki nie są częścią świętowania.

Coraz częściej upominki z okazji Wielkiej Nocy są traktowane jako sposób na okazanie bliskości i niekoniecznie są ściśle związane z motywem świątecznym. Czasem są to drobne przedmioty dopasowane do zainteresowań, a czasem upominki DIY. Coraz większym zainteresowaniem cieszą niematerialne podarunki w postaci voucherów czy rodzinnych aktywności. W ten sposób współczesne świętowanie łączy tradycję z nowymi zwyczajami.

Zobacz także