Przegląd prasy katolickiej

Zapraszamy na cotygodniowy przegląd prasy katolickiej.

Tygodnik Powszechny

Przed Świętem Niepodległości w „Tygodniku Powszechnym” Ziemowit Szczerek pyta, co nam się w Polsce udało. „’Polska – państwo z kartonu’. W takim myśleniu tkwimy, od kiedy sięgnąć pamięcią. Twierdzi tak zarówno lewica, jak i prawica. No, chyba że rządzi, ale wtedy, jak to ktoś ujął, państwo nadal jest z kartonu, tyle że na kartonie namalowani są żołnierze wyklęci. Również obecna koalicja i jej zwolennicy wydają się pogodzeni z faktem, że skazani jesteśmy na ten kartonowy dryf, bo rządzący są już zbyt zmęczeni i wyjałowieni, by cokolwiek zmienić. Ale co, jeśli teza o 'państwie z kartonu’ jest nieprawdziwa? Albo przynajmniej nie w pełni prawdziwa? Co, jeśli tylko wmówiliśmy sobie kompleks niższości, któremu – jak to często bywa – towarzyszy mania wielkości? Co, jeśli tak naprawdę jesteśmy całkiem nieźle się rozwijającym krajem, sprawnym i stojącym na dość wysokim stopniu rozwoju, a nasza samoocena po prostu ciągnie się za nami siłą inercji? Co, jeśli jest tylko reliktem dawnych czasów, w których – z wielu powodów – trudno było Polskę lubić?” – czytamy. W wydaniu też tekst Moniki Białkowskiej o korespondencji między Janem Pawłem II a Anną Tymieniecką: „tej korespondencji – zamkniętej przez szesnaście lat w sejfach Biblioteki Narodowej – wiedziano od jakiegoś czasu, ale jej treść była jedynie przedmiotem spekulacji, podsycanych dodatkowo przez aurę niedostępności i tajemnicy. Czy w pisanych przez ponad 30 lat listach Jana Pawła II i Anny Teresy Tymienieckiej (1923-2014) kryje się coś, co zgorszy świat? Czy kryje się w nich coś, co zatrwoży katolików i zaszkodzi procesowi beatyfikacyjnemu? Czy dlatego tysiące stron rękopisów tak długo pozostawały w ukryciu?”. Bardzo ciekawy jest też wywiad z Susaną Carmoną, neurobiolożką, o tym, jak mózg kobiety zmienia się w czasie ciąży: „Dojrzewanie i macierzyństwo – a także menopauza – to okresy tranzycji neuroendokrynologicznej. To znaczy, że zachodzą wtedy olbrzymie zmiany wywoływane hormonami, które wpływają na mózg. Podobieństwo tych zjawisk wyraziła po raz pierwszy antropolożka Dana Raphael, która w latach 70. stworzyła pojęcie „matrescencja” – dostosowanie się do macierzyństwa [w analogii do adolescencji, czyli dojrzewania – red.]. Jest wiele podobieństw między nastolatkami i kobietami w ciąży zarówno na poziomie zmian fizycznych, jak i psychicznych. W mózgu dochodzi przede wszystkim do redukcji objętości istoty szarej”.

Przewodnik Katolicki

W „Przewodniku Katolickim” rozmowa z kard. Grzegorzem Rysiem wokół tzw. Karty Ekumenicznej. „Karta jest dokumentem, który ma orientować zdecydowaną większość Kościołów w Europie co do ich wspólnego funkcjonowania: najpierw w odniesieniu do siebie, potem razem, w odniesieniu do Europy. Chodzi tu bardziej o wymiar praktyczny niż teoretyczny. Karta, co podkreślają jej twórcy, nie daje rozstrzygnięć dogmatycznych, nie podejmuje kwestii ekumenizmu na tym poziomie. Zaznacza jedynie, że Kościoły są świadome różnic, jakie występują między nimi w wierze, eklezjologii itd. Są także świadome tego, że to, co je łączy, jest o wiele większe od tego, co je dzieli. Karta wiąże się z pytaniem o to, jakie praktyczne kroki podjąć, aby pogłębiać jedność chrześcijańską. A potem, wspólnie, w jaki sposób działać, aby stać się użytecznymi dla społeczeństwa Europy. Karta dotyczy wyłącznie Kościołów europejskich, nie ma ambicji globalnych. Oczywiście zdajemy sobie sprawę z tego, że jej znaczenie wykracza poza jeden kontynent, choćby z uwagi na historię Kościołów, które zawsze były i są misyjne wobec innych części globu” – mówi rozmówca. W wydaniu też teksty na Święto Niepodległości. „Dwukrotnie w poprzednim stuleciu Polska, wedle słów Tadeusza Kościuszki, „wybijała się na niepodległość”. Najpierw w roku 1918, później w 1989. Od niepodległości do niepodległości – tak można byłoby syntetycznie nazwać ten jakże dramatyczny okres naszych dziejów. Za chwilę przeżywać będziemy już 107. rocznicę tamtego listopada. Wtedy, w 1918 roku, przeżywaliśmy okres euforii, wielkiej wiary w to, że ta nowa Polska, odradzająca się po ponad stu latach niewoli, jest widomym aktem dziejowej sprawiedliwości” – czytamy w jednym z materiałów.

Gość Niedzielny

W „Gościu Niedzielnym” przeczytamy m.in. o tym, gdzie zaczęło się w 1918 r. odzyskiwanie przez Polskę niepodległości: „Zalążki polskiej władzy zaczęły się tworzyć na długo przed 11 listopada 1918 r. Spór o to, gdzie najwcześniej, toczą „od zawsze” Kraków, Tarnów czy Cieszyn. Ale największe prawa do pierwszeństwa w ogłaszaniu niepodległości ma Zakopane, gdzie miasto opanowano 31 października, zaś 1 listopada proklamowano Rzeczpospolitą Zakopiańską z formalnie zaprzysiężonymi służbami, wojskiem, a nawet władzami prowadzącymi politykę zagraniczną! Mało tego, w ciągu 16 dni istnienia Rzeczpospolita Zakopiańska przeprowadziła pierwszą interwencję zbrojną w obronie polskości Spisza i Orawy. Godność prezydenta tego pierwszego skrawka wolnej Polski piastował Stefan Żeromski, wybitny pisarz, którego stulecie śmierci obchodziliśmy 20 października”. W wydaniu też o opiece koordynowanej, o której wciąż wiele osób nie słyszało, a która jest dobrym zjawiskiem w naszym systemie opieki zdrowotnej: „Opieka koordynowana (OK) to nowy model leczenia pacjentów przewlekle chorych, realizowany przez lekarzy podstawowej opieki zdrowotnej (POZ). Została wprowadzona do polskiego systemu ochrony zdrowia w październiku 2022 roku. Umożliwia pacjentom bardziej kompleksową opiekę i szybsze uzyskanie świadczeń, które dotąd oferowała wyłącznie ambulatoryjna opieka specjalistyczna (AOS)”.

Idziemy

W „Idziemy” przeczytamy m.in. o tym, czego pragną „cybernastolatki”: „Dorastanie off-line to już przeszłość. Co ciekawe, chciałoby go zaznać coraz więcej nastolatków, świadomych negatywnych konsekwencji ciągłego bycia w sieci. Młodzi spędzają w niej średnio 5 godzin dziennie (w weekendy godzinę dłużej). Głównie na słuchaniu muzyki, oglądaniu filmów i seriali, nauce, szukaniu relacji w mediach społecznościowych (dziewczęta poświęcają temu 3,5 godz. dziennie!) i graniu (zdecydowanie częściej chłopcy). Co trzeci nastolatek przyznaje, że przez internet zaniedbuje obowiązki szkolne i domowe. W 93 proc. przypadków dostęp do niego mają przez smartfon”. W wydaniu też o rogalach świętomarcińskich i innych tradycjach kulinarnych związanych z Świętem Niepodległości: „W roku 1891 r. w Poznaniu ks. Jan Lewicki, miejscowy proboszcz, głosił kazanie nawiązujące do zbliżającego się wspomnienia liturgicznego patrona parafii – św. Marcina. Wzywał do wspierania ubogich, wzorem świętego. Słowa te trafiły do serca poznańskiego cukiernika Józefa Melzera. Przygotował kilka blach rogali, przyniósł pod kościół i rozdał potrzebującym. Jego przykład zainspirował innych piekarzy i cukierników, którzy przyłączyli się w kolejnych latach do tej inicjatywy. Bogatsi poznaniacy kupowali, a biedni otrzymywali rogale za darmo. W 1901 r. organizację tego wydarzenia przejęło Stowarzyszenie Cukierników. Po I i II wojnie światowej udało się ocalić rogalową tradycję przed zapomnieniem”.

Niedziela

W „Niedzieli” w tym tygodniu znajdziemy rozmowę z księdzem Przemysławem Wysoglądem, który napisał książkę o duchowej pomocy w doświadczeniu depresji. „Nie da się z całą pewnością stwierdzić, co konkretnie, jakie zdarzenie spowodowało u kogoś depresję. Lubię podkreślać, że człowiek jest jednością ciała, duszy i ducha, a depresja jest chorobą, która dotyka wszystkich tych trzech aspektów bycia człowiekiem. Początków depresji u siebie doszukuję się w zamiłowaniu do smutku: zawsze, odkąd pamiętam, ulegałem mu, znajdowałem w nim jakąś przyjemność. W końcu obcowanie ze smutkiem zaczęło się przekształcać w depresję” – opowiada rozmówca. W wydaniu też o tym, jakie znaczenie dla naszych relacji rodzinnych ma rozmowa: „Miłość to niezgłębiona cnota. Źródło, z którego można czerpać siły i natchnienie do każdego działania. I słowo, które może mieć wielką i nieograniczoną moc. Może zainspirować do działania, zachęcić i zmotywować, ale może także zranić, a w ekstremalnych momentach nawet… zabić. Umiejętność panowania nad językiem to zatem wielka sprawa. I jeszcze odwaga – mocno związana z odpowiedzialnością i przewidywalna w swojej logice (nie mylić z brawurą, która w bezrozumny sposób pędzi na zatracenie, licząc na szczęście, że nie będzie tak źle…)”.