Raport: 75 proc. badanych Polaków miało nauczyciela, który pozytywnie na nich wpłynął

75 proc. Polaków przyznało, że miało nauczyciela, który pozytywnie na nich wpłynął, ale tylko 23 proc. mu o tym powiedziało – wynika z raportu „Szkoła do życia. O nauczycielach” Centrum Edukacji Obywatelskiej. 

W Dniu Edukacji Narodowej Centrum Edukacji Obywatelskiej (CEO) zaprezentowało raport „Szkoła do życia. O nauczycielach” poświęcony temu, jak postrzegani są nauczyciele.

– Przyglądamy się w nim, jakie mamy relacje z nauczycielami jako społeczeństwo – powiedział PAP prezes CEO dr Jędrzej Witkowski. -Wynika z niego m.in., że dostrzegamy, jak trudna to jest praca, a jednocześnie większość badanych przyznaje, że nie rozważałaby wykonywania tego zawodu – powiedział.

Badanych zapytano, czy dziś, podejmując decyzję o swoim życiu zawodowym, rozważyliby zostanie nauczycielem – 58 proc. respondentów odpowiedziało przecząco, a twierdząco – 16 proc. 

Nawet gdyby otrzymywali taką samą pensję jak w obecnej pracy, 53 proc. nadal odpowiedziało: „nie”. Odpowiedzi „tak” udzieliło w tym wypadku 19 proc. badanych. 

Autorzy publikacji zauważyli też, że „choć zawód nauczyciela jest w Polsce silnie sfeminizowany”, to jednak badanie nie wykazało różnicy w odpowiedziach między płciami – rozważałoby go 16 proc. kobiet i 17 proc. mężczyzn.

Witkowski zauważył, że „mamy bardzo duże oczekiwania wobec nauczycieli, a jednocześnie krytycznie ich oceniamy”.

– Mamy nadzieję, że ten raport zwróci uwagę na to, że jeśli chcemy tworzyć dobrą szkołę na miarę naszych aspiracji, dobre miejsce do życia dla naszych dzieci, to tę szkołę mogą zbudować tylko nauczyciele, mając odpowiednie narzędzia, a jeśli mają to zrobić, to musimy ich zauważyć i docenić – podkreślił.

Tymczasem – dodał – większość z nas, bo 75 proc., miało takiego nauczyciela, który pozytywnie na nas wpłynął, jednak jedynie 23 proc. kiedykolwiek mu o tym powiedziało.

– Nazywamy to zjawisko luką docenienia i chcemy ją zasypywać, zachęcając Polaków do tego, by jeśli doceniają jakiegoś nauczyciela, po prostu mu o tym powiedzieli. Dzień Edukacji Narodowej jest na to dobrym momentem – dodał.

>>> Dziś Dzień Edukacji Narodowej

Jak wskazano w raporcie, 42 proc. miało kilku takich nauczycieli, 24 proc. – jednego takiego nauczyciela, a 9 proc. wielu – łącznie 75 proc. Z kolei 25 proc. respondentów przyznało, że nie miało takiej osoby. 

„Wśród osób, które takiego nauczyciela miały, 59 proc. uważa, że społeczeństwo powinno bardziej doceniać nauczycieli. Wśród osób bez takiego doświadczenia – 36 proc.” – czytamy. 

Witkowski ocenił też, że na nauczycielach spoczywa wielka odpowiedzialność, bo chociaż zawsze pełnili oni kilka ról – wychowawcy, eksperta przedmiotowego, metodyka – to jednak świat, w którym funkcjonujemy, jest „coraz bardziej złożony” i coraz trudniej te role łączyć.

– Ten świat jest coraz trudniejszy dla uczniów, ale i dla nauczycieli. Nauczyciel tradycyjnie troszczy się o bezpieczeństwo uczniów w klasie. Tyle, że jeśli musimy się liczyć z tym, że do szkoły wejdzie uzbrojona osoba, to znaczenie dbania o bezpieczeństwo staje się zupełnie inne – dodał. W związku z tym – podkreślił – musimy „na nowo przemyśleć, czy rzeczywiście nasze oczekiwanie w tym zakresie jest uzasadnione”.

Z raportu wynika, że 60 proc. Polaków uważa pracę nauczyciela za „bardzo trudną, a 63 proc. dostrzega wyzwanie związane z pracą z uczniami o różnych potrzebach”. 

Także ci, którzy krytycznie oceniają pracę nauczycieli, dostrzegają „złożoność tego zawodu”. Jak czytamy, w tej grupie 55 proc. ankietowanych widzi wyzwanie w pracy z uczniami o różnych potrzebach, a 59 proc. zgadza się, że nauczyciel może jako pierwszy zauważyć trudności ucznia. W całej próbie jest to odpowiednio 63 proc. i 62 proc. badanych.

Za „bardzo trudny” zawód nauczyciela uważa 72 proc. osób z wykształceniem wyższym i 46 proc. osób z wykształceniem zasadniczym zawodowym. W grupie 54–65 lat za bardzo trudny uznaje ten zawód 70 proc., a w grupie 26–34 lata – 50 proc.

Raport opracowano na podstawie wyników badania ilościowego zrealizowanego techniką CAWI na panelu internetowym.

Podstawą jest próba 1000 Polaków w wieku 18–65 lat, która odzwierciedla strukturę ludności Polski pod względem wieku, płci, wielkości miejscowości i wykształcenia. Zebrano też dodatkowe ankiety od rodziców, aby móc analizować ich odpowiedzi pod różnym kątem. Łącznie w badaniu odpowiedzi udzieliło 596 rodziców dzieci w wieku szkolnym (7–19 lat). Badanie zrealizowała pracownia Minds & Roses w marcu 2026 r. 

Zobacz także