PAP/Art Service
Psychiatra: zamach w Krakowie wpłynie na stan naszego zdrowia
Zamach w Krakowie wpłynie na stan naszego zdrowia – ocenił w rozmowie z PAP polsko-amerykański psychiatra, neurobiolog i filozof Jacek Dębiec. Jego zdaniem piętno, jakie wywarł ten zamach na Polakach, pozostanie z nami na długo.
Jacek Pawlicki (PAP): Jaki wpływ będzie miał zamach terrorystyczny w Krakowie na zbiorowe psyche Polaków? Grozi nam zbiorowe PTSD (zespół stresu pourazowego ang. post-traumatic stress disorder)?
Jacek Dębiec, polsko-amerykański psychiatra, neurobiolog i filozof: W niedalekiej przyszłości badania pozwolą nam poznać pełen zakres wpływu zamachu terrorystycznego w Krakowie na psychikę Polek i Polaków. Doświadczenia podobnych tragedii podpowiadają, że większość poszkodowanych i świadków tego zamachu odczuwa jego skutki w swojej psychice. Mają podwyższony poziom lęku. Nie mogą przestać myśleć o zamachu oraz o bezpieczeństwie swoim i swoich bliskich. Nadkładają drogi tylko po to, aby uniknąć bycia w pobliżu miejsc, w których doszło do zabójstwa. Martwią się. Niektórzy mają poczucie winy, że nie zdołali ocalić ofiar. Mają problemy z zasypianiem albo budzą się w środku nocy. Przeżywają żałobę.
Spośród osób bezpośrednio dotkniętych zamachem u jednej trzeciej mogą pojawić się długotrwałe objawy zespołu stresu pourazowego. Zbiorowe PTSD raczej Polakom nie grozi, chociaż ten zamach w mierzalny sposób wpłynie na stan zdrowia Polaków. Doświadczenia amerykańskie pokazują, że w społecznościach dotkniętych masowymi strzelaninami, oprócz objawów PTSD, pojawiają się zaburzenia lękowe, bezsenność, depresja, zaburzenia koncentracji, częstsze myśli samobójcze, wycofywanie się z aktywności towarzyskich. U dzieci obserwuje się większe trudności w nauce. Piętno, jakie wywarł na Polakach ten zamach, pozostanie z nami na długo.
>>> Kraków: rodzina zamachowca odebrała jego ciało z zakładu medycyny sądowej
Czy potrzebujemy zbiorowej psychoterapii? Jak mógłby taki proces wyglądać?
Pierwsze dni i tygodnie po zamachu mają kluczowe znaczenie dla naszego zdrowia psychicznego. Wynika to z naszej biologii. To, że traumatyczne wydarzenie zmienia nasze zachowanie, jest częścią naszego ewolucyjnego dziedzictwa. Podwyższony poziom lęku, częste myśli o tym, jak zapewnić bezpieczeństwo sobie i bliskim, zwiększona czujność i nadreaktywność na oznaki niebezpieczeństwa (np. widok broni palnej) można rozumieć jako przystosowawczą zmianę w odpowiedzi na niebezpieczeństwo.
Jeśli w okresie bezpośrednio po zamachu nie jesteśmy w stanie poczuć się choć trochę bezpieczniej, rośnie ryzyko utrwalenia się tych zmian. Osoby publiczne, w tym szczególnie politycy, służby mundurowe i inne zawody, jak na przykład pracownicy służby zdrowia, nauczyciele, osoby duchowne oraz oczywiście pracownicy mediów, odgrywają ogromną rolę w budowaniu zbiorowego bezpieczeństwa i poczucia bezpieczeństwa. Najlepiej, jeśli to drugie wynika z tego pierwszego.

Jakie mogą być długoterminowe konsekwencje tragedii w Krakowie? Czy po zamachu Polska straciła status kraju bezpiecznego, którym cieszyła się w mediach społecznościowych?
Niestety, podobne zamachy stały się częścią życia we współczesnych społeczeństwach. Wydarzają się w innych krajach europejskich, np. w Niemczech lub we Francji. Mimo to, życie tych społeczeństw jakoś toczy się dalej. U Polaków, obok świadomości zewnętrznego zagrożenia, toczącej się tuż za granicami Polski wojny, pojawia się świadomość zagrożeń wewnętrznych, w tym zagrożeń wynikających z zamachów terrorystycznych. Jeśli podobne zamachy lub inne tragiczne wydarzenia nie pojawią się w najbliższym czasie, to w dłuższej perspektywie status bezpiecznego kraju powinien się utrzymać.
Co mówi o Polsce reakcja społeczeństwa i polityków na zamach terrorystyczny w Krakowie? Czy istnieje niebezpieczeństwo, że podobnie jak katastrofa smoleńska ta tragedia będzie rozgrywana politycznie w kampanii wyborczej?
Dla niektórych polityków proces polityczny – walka o władzę – jest ważniejszy niż poczucie bezpieczeństwa w społeczeństwie. Manipulowanie zbiorowym poczuciem bezpieczeństwa i wywoływanie strachu jest przecież jedną z najbardziej popularnych strategii w grze o władzę. Krytyczna reakcja dużej części mediów i społeczeństwa na próby wykorzystania zamachu w Krakowie do celów politycznych świadczy o tym, że zbiorowy instynkt samozachowawczy jeszcze w Polakach nie wygasł. Jeśli politycy odczują, że rozgrywanie zamachu bez żadnych hamulców w kampanii im się nie opłaca, bo na przykład społeczeństwo pamięta bohaterskie zachowanie policjantów i nie odbierze dobrze krytyki policji, to ograniczą te manipulacje.
Bądź na bieżąco z Misyjne.pl!
Obserwuj misyjne.pl w Google News. Dodaj nas do ulubionych, aby nie przegapić najważniejszych treści z kraju i ze świata.
Wybrane dla Ciebie
Czytałeś? Wesprzyj nas!
Działamy także dzięki Waszej pomocy. Wesprzyj działalność ewangelizacyjną naszej redakcji!
| Zobacz także |
| Wasze komentarze |
Psychiatra: najtrudniej dostrzec cierpienie dziecka, które nigdy nie sprawia kłopotów [ROZMOWA]
W roku akademickim 2026/2027 na pierwszy rok studiów przyjęto ponad 507 tys. osób. Jakie kierunki są najpopularniej …
Prezydent powołał nowych ministrów. Domański wicepremierem, Bartol szefową resortu funduszy






Wiadomości
Wideo
Modlitwy
Sklep
Kalendarz liturgiczny