Nasza historia: o. Antoni Bochm OMI – superior polskiej prowincji, a potem wikariusz generalny zgromadzenia

Zanim wstąpił do oblatów, pracował jako malarz i studiował budownictwo. Później, już jako prowincjał, wskazywał na potrzebę docierania do ludzi pozostających z dala od Kościoła. Polską prowincją kierował w latach 2014–2016, a potem został wikariuszem generalnym zgromadzenia.

Antoni Bochm urodził się 29 marca 1969 r. w Miedźnej, w archidiecezji katowickiej. Znajduje się tam zabytkowy drewniany Kościół św. Klemensa, datowany na XIII w., a rozbudowany w XVII w. To w tej parafii i wśród tchnącego lokalną historią kościoła rozwijało się jego powołanie. Jednak nie od razu wstąpił do zakonu. W zasadniczej szkole zawodowej w Pszczynie zdobył zawód malarza budowlanego. Potem pracował jako malarz i kontynuował naukę w Technikum Budowlanym w Tychach. W 1990 r. zdał maturę i rozpoczął studia na Wydziale Budownictwa Politechniki Śląskiej w Gliwicach. To w tym czasie podjął decyzję o wstąpieniu do Zgromadzenia.

Obra i Rzym

Po drugim roku studiów wziął urlop dziekański. We wrześniu 1992 r. rozpoczął nowicjat w Zgromadzeniu Misjonarzy Oblatów Maryi Niepokalanej na Świętym Krzyżu. Pierwsze śluby zakonne złożył, zgodnie z tradycją, 8 września następnego roku. Studiował w seminarium w Obrze, a później na Papieskim Uniwersytecie Gregoriańskim w Rzymie. W Wiecznym Mieście 4 stycznia 1998 r. złożył śluby wieczyste. Tam też przyjął święcenia diakonatu, po czym odbył staż w Katowicach. Święcenia prezbiteratu przyjął 19 czerwca 1999 r. w Obrze.

Pierwsze doświadczenia duszpasterskie zdobywał w Parafii Najświętszego Serca Pana Jezusa w Katowicach. Odbył staż, a potem pracował tam jako wikariusz. W 2000 r. przełożeni skierowali go na studia doktoranckie z katechetyki na Katolickim Uniwersytecie Lubelskim. Cztery lata później obronił pracę poświęconą formacji katechetów we Włoszech, przygotowaną pod kierunkiem ks. prof. Stanisława Kulpaczyńskiego.

Przez kilkanaście lat był związany przede wszystkim z Obrą. Od 2002 r. pracował jako ojciec duchowny i wykładowca katechetyki, a w latach 2008–2014 był rektorem seminarium oraz przełożonym miejscowej wspólnoty. Towarzyszył więc przyszłym oblatom w rozeznawaniu powołania i przygotowaniu do pracy misyjnej. Od 2010 r. pełnił również funkcję pierwszego radnego prowincjalnego.

Superior polskiej prowincji

11 września 2014 r. superior generalny, o. Louis Lougen OMI, mianował go prowincjałem Polskiej Prowincji Zgromadzenia Misjonarzy Oblatów Maryi Niepokalanej. Urząd objął 15 października podczas uroczystości w Obrze. Zastąpił o. Ryszarda Szmydkiego OMI, powołanego do pracy w Papieskim Dziele Rozkrzewiania Wiary.

Po latach seminaryjnej codzienności nowy urząd oznaczał radykalną zmianę. „Stałem się mnichem wędrownym, bo większość mojego czasu spędzam w podróży” – żartował na początku 2015 r. na łamach wrocławskiej „Królowej Pokoju”. Wizytował wspólnoty, rozmawiał ze współbraćmi i podejmował decyzje personalne. Gdy wracał do Poznania, czekały na niego sprawy administracyjne.

Na przełomie 2014 i 2015 r. odwiedził Madagaskar. Prowadził konsultacje związane z wyborem przełożonego delegatury i poznawał codzienność misjonarzy. Nie do wszystkich wspólnot mógł dotrzeć, ponieważ pora deszczowa odcinała część wyspy. Zapamiętał ofiarnych zakonników, wyczerpanych świątecznymi wyjazdami do odległych kaplic, zmagających się z malarią. Doceniał ich gorliwość oraz zaangażowanie w edukację, pomoc społeczną i medyczną.

Potrzeby personalne należały do najważniejszych wyzwań jego prowincjalatu. O kolejnych oblatów prosiły placówki na Madagaskarze, Ukrainie i Białorusi oraz w kilku krajach zachodniej i północnej Europy. Jednocześnie malała liczba powołań. Bochm wskazywał także na potrzebę rozwijania duszpasterstwa, które pozwoliłoby dotrzeć do ludzi oddalonych od Kościoła.

Ten temat pojawił się podczas kongresu prowincji w 2015 r. Rozmawiano wówczas o nowych formach misji i rekolekcji, wykraczających poza spotkania z osobami już obecnymi w kościele.

W wywiadzie z 2020 r. podkreślał, że „reewangelizacja jest o wiele trudniejsza niż ewangelizacja”. Zwracał uwagę na trudność ponownego dotarcia do człowieka, który wcześniej wierzył, lecz utracił wiarę. Ważną rolę przypisywał wiarygodności duszpasterzy. Rozbieżność między głoszoną Ewangelią a codziennym postępowaniem może utrudniać ludziom powrót do Boga i wspólnoty Kościoła.

Na jego kadencję przypadł także jubileusz 200-lecia zgromadzenia. Polską prowincją kierował krócej, niż przewidywała trzyletnia kadencja. 3 października 2016 r. Kapituła Generalna wybrała go radnym generalnym na Europę. W związku z tym zrezygnował z urzędu prowincjała.

Wikariusz generalny zgromadzenia

Kolejne zadanie powierzono mu 1 października 2022 r., kiedy został wybrany wikariuszem generalnym zgromadzenia. „Niespodzianka. W pierwszej chwili ogromna niespodzianka” – tak opisywał swoją reakcję w rozmowie z Szymonem Zmarlickim na portalu NINIWY. Choć po latach pracy jako radny generalny dobrze znał zgromadzenie, wybór na nowy urząd go zaskoczył. Przyjął go, jak mówił, „z pewnym lękiem, ale i zaufaniem Panu Bogu”. Wcześniejsze doświadczenia umacniały go w przekonaniu, że również w tej odpowiedzialności może liczyć na Boże prowadzenie.

W późniejszych wypowiedziach wracał do służby ludziom znajdującym się na marginesie życia społecznego i religijnego. „Jako oblaci zawsze staramy się być blisko biednych, cierpiących” – podkreślał w rozmowie przeprowadzonej podczas wizyty w Kanadzie, opublikowanej po polsku w 2024 r. Ubóstwo rozumiał szeroko: obok materialnego niedostatku wskazywał na rozpacz i utratę nadziei. Wspominał też świeckich w Polsce, którzy pomagają osobom uzależnionym, korzystając z własnego doświadczenia wychodzenia z nałogu.

Zapytany o to, co może przyciągać młodych do oblatów, odpowiadał: „Och, myślę, że to jest życie wspólnotowe!”. Jego służba w zgromadzeniu zawsze miała ten wymiar wspólnotowy: od pracy parafialnej w Katowicach i troski o seminarium w Obrze po zarządzanie polską prowincją i służbę braciom na szczeblu generalnym.

Zobacz także