Boże Narodzenie

Boże Narodzenie (Narodzenie Pańskie) to w tradycji chrześcijańskiej święto upamiętniające narodziny Jezusa Chrystusa. Jest to stała uroczystość liturgiczna przypadająca 25 grudnia. Boże Narodzenie poprzedzone jest okresem oczekiwania (czterech niedziel), zwanym adwentem.

Data

W Ewangeliach nie jest wspomniana data narodzin Jezusa Chrystusa. Hipolit Rzymski pisał: Pierwsze przyjście Pana naszego wcielonego, w którym narodził się w Betlejem miało miejsce ósmego dnia przed kalendami styczniowymi (tzn. 25 grudnia). Dzień ten podał też rzymski historyk chrześcijański Sekstus Juliusz Afrykański w 221 r.
Istnieją różne wyjaśnienia obrania tego dnia dla liturgicznej celebracji Bożego Narodzenia. Najbardziej popularna uznaje, że chrześcijanie, nie znając rzeczywistej daty narodzin Chrystusa obrali tę jako symboliczną. To dzień bliski dniowi przesilenia zimowego. W II–IV w. 25 grudnia obchodzono dzień urodzin Mitry. Cesarz Aurelian nakazał w 274 r., by w tym dniu obchodzono narodziny boga Słońca, ustanowienie zatem w tym dniu uroczystości było chrześcijańską odpowiedzią na ten kult pogański.

Symbole i zwyczaje

Większość symboli Bożego Narodzenia ma źródło w wierzeniach pogańskich. Choinka od wieków była podczas przeróżnych świąt obwieszana świecidełkami. Ostrokrzew służył Celtom do obłaskawiania chochlików, a jemioła do praktyk okultystycznych. Również wyznawcy Mitry i osoby obchodzące rzymskie Saturnalia obdarowywały się prezentami.

Obchody w Polsce

W Polsce w większości rodzin jest obchodzone jako święto gromadzące wielu krewnych. Typowymi atrybutami są: opłatek, , choinka, a często i szopka bożonarodzeniowa, prezenty. Zwyczajowo jest to czas spotkań rodzinnych i wybaczania sobie wzajemnie krzywd i uraz.

Postać obdarowująca prezentami

Zazwyczaj rolę tę pełni fikcyjny Święty Mikołaj (którego pierwowzorem była autentyczna postać biskupa wspierającego ubogie panny na wydaniu), ale w zależności od regionu może być to Dzieciątko (Górny Śląsk), Aniołek (Galicja i Śląsk Cieszyński) lub Gwiazdor (Wielkopolska, Kujawy, Pomorze). Na Kresach Wschodnich może być to także Dziadek Mróz.

Inna data

Wyznawcy prawosławia i innych Kościołów wschodnich obchodzą Boże Narodzenie 13 dni później niż katolicy. Korzystają z kalendarza juliańskiego, zgodnie z którym Wigilia przypada 6 stycznia. Wigilijna wieczerza rozpoczyna się od dzielenia prosforą – małym pszennym chlebkiem pieczonym z użyciem drożdży – przyniesionym z cerkwi. Popija się go łykiem święconej wody. Dopiero wtedy przystępuje się do jedzenia wigilijnych potraw. Zawsze musi być kutia z obtłuczonej pszenicy, słodu, maku, miodu i bakalii – różnych orzechów, rodzynków i innych dodatków. Tylko niekiedy na stole pojawia się karp. Świętowaniu towarzyszą kolędy, ale przede wszystkim jest to czas skupienia. Później, w nocy z 6 na 7 stycznia, wierni uczestniczą w kilkugodzinnych liturgiach, które są odpowiednikiem pasterki w kościele katolickim. Nabożeństwa w cerkwiach prowadzone są w języku cerkiewnosłowiańskim. Niekiedy trwają nawet kilka godzin.

Zobacz wszystkie wpisy dotyczące Boże Narodzenie

Kościół

Betlejem – silny znak nadziei

Prace nad Grotą Narodzenia Pańskiego, miejscem narodzenia Jezusa, rozpoczną się wkrótce. Dla ks. Frédérica Massona, syryjskiego księdza katolickiego z Betlejem,

Czytaj dalej
Wiadomości

Święto Ofiarowania Pańskiego kończy w Kościele okres śpiewania kolęd

Kościół katolicki 2 lutego obchodzi święto Ofiarowania Pańskiego nazwane w Polsce świętem Matki Bożej Gromnicznej. To jedyny dzień w roku,

Czytaj dalej
Kościół

Wkrótce rozpocznie się renowacja Groty Narodzenia Pańskiego w Betlejem

Po sześciu wiekach wkrótce rozpocznie się renowacja Groty Narodzenia Pańskiego w Betlejem – podał portal Vatican News. Wyjaśnił, że jest

Czytaj dalej
Wiadomości

W Betlejem rusza renowacja Groty Narodzenia Pańskiego

Po sześciu stuleciach zbliża się długo oczekiwana interwencja konserwatorska „kolebki” chrześcijaństwa, miejsca narodzin Jezusa. Jest to inicjatywa realizowana wspólnie przez

Czytaj dalej
Kościół

Niedziela Chrztu Pańskiego zamyka okres Bożego Narodzenia

Kościół katolicki obchodzi w pierwszą niedzielę po uroczystości Trzech Króli święto Chrztu Pańskiego. Zamyka ono liturgiczny okres Bożego Narodzenia. Zgodnie

Czytaj dalej
Wiadomości

Boże Narodzenie prawosławnych – w podlaskim można spotkać kolędników z gwiazdami

Grupy kolędników z kolorowymi gwiazdami można w tych dniach spotkać w części miejscowości województwa podlaskiego. Trwają bowiem święta Bożego Narodzenia

Czytaj dalej
Wiadomości

W środę Boże Narodzenie u prawosławnych – według kalendarza juliańskiego

Wierni Polskiego Autokefalicznego Kościoła Prawosławnego rozpoczęli w środę święta Bożego Narodzenia według kalendarza juliańskiego, czyli według tzw. starego stylu. Przypadają

Czytaj dalej
Kościół

Czerlejno: Orszak Trzech Króli i korowód [GALERIA]

W małych miejscowościach również odbywają się Orszaki Trzech Króli. Ulicami Czerlejna (woj. wielkopolskie) przeszedł barwny korowód. Po nim odprawiono mszę

Czytaj dalej
Polska

Para prezydencka złożyła życzenia świąteczne wyznawcom prawosławia

Para prezydencka, Karol Nawrocki i Marta Nawrocka, złożyła życzenia prawosławnym i wiernym innych Kościołów wschodnich w Polsce, którzy Boże Narodzenie

Czytaj dalej
Kościół

Dziś Wigilia Bożego Narodzenia według kalendarza juliańskiego

We wtorek przypada Wigilia Bożego Narodzenia według kalendarza juliańskiego, czyli według tzw. starego stylu. W tym terminie, trzynaście dni po

Czytaj dalej
Kościół

6 stycznia – Wigilia Bożego Narodzenia według kalendarza juliańskiego

Wierni Kościoła prawosławnego obchodzić będą we wtorek Wigilię świąt Bożego Narodzenia według kalendarza juliańskiego, czyli według tzw. starego stylu. Przypada

Czytaj dalej
Kościół

Żłóbki w warszawskich kościołach, w środku i przed świątyniami

W Kościele katolickim trwa okres Bożego Narodzenia, który skończy się w Niedzielę Chrztu Pańskiego, która przypada w pierwszą niedzielę po Objawieniu

Czytaj dalej
Wiadomości

Prawosławny abp Jakub: niech świąteczne tradycje nie przesłaniają duchowości Bożego Narodzenia

Jeśli świąteczne tradycje stają się celem samym w sobie, przesłaniają to co najważniejsze, czyli duchowe przeżywanie Bożego Narodzenia – wskazał

Czytaj dalej
Wiadomości

Leon XIV: nie ma Bożego Narodzenia bez śpiewów [+GALERIA]

Papież zadedykował sobotni koncert bożonarodzeniowy w Kaplicy Sykstyńskiej „dzieciom, które w wielu częściach świata przeżyły te Święta Bożego Narodzenia bez

Czytaj dalej

Gdzie Polacy najchętniej pojadą na ferie w tym roku?

Na ferie zimowe Polacy wyjeżdżają głównie w polskie góry i do ciepłych krajów, m.in. Maroka i Egiptu – wynika z

Czytaj dalej
Kościół

Uroczystość Świętej Bożej Rodzicielki Maryi. To najstarsze maryjne święto

W Kościele katolickim obchodzona jest dziś uroczystość Świętej Bożej Rodzicielki Maryi. Tego dnia Kościół ukazuje wiernym Maryję jako niewiastę wybraną

Czytaj dalej
Kościół

Watykan: papież modlił się przy szopce na placu św. Piotra [GALERIA]

Po zakończeniu „Te Deum” odprawionego w bazylice św. Piotra Leon XIV udał się do szopki ustawionej na środku placu, gdzie

Czytaj dalej
Polska

W Krakowie ruszyła zbiórka choinek – zostaną posadzone na terenach miejskich

Mieszkańcy Krakowa do 8 lutego mogą oddawać swoje bożonarodzeniowe choinki doniczkowe do punktów wyznaczonych przez Zarząd Zieleni Miejskiej w ramach

Czytaj dalej
Wiadomości

Szopki bożonarodzeniowe w oblackich kościołach

Budowanie bożonarodzeniowych szopek to jeden z najstarszych znanych zwyczajów związanych ze świętami Bożego Narodzenia. Jego początek związany jest z postacią

Czytaj dalej
Wiadomości

Trwa oktawa Bożego Narodzenia. Co to właściwie oznacza?

Trwa oktawa Bożego Narodzenia. W liturgii obchody Bożego Narodzenia trwają osiem dni. Oktawa (łac. octavus – ósmy) jest to czas

Czytaj dalej

Nikaragua: Boże Narodzenie pośród antykościelnej paranoi reżimu Ortegi

Kontrolowane Msze św., wyciszane tradycje religijne, księża zmuszani do wyjazdu z Nikaragui, czterech z dziesięciu biskupów na wygnaniu, zakaz przywożenia

Czytaj dalej

PKP Intercity w okresie świątecznym przewiozło ponad 2,3 mln pasażerów

Ponad 2,3 mln osób podróżowało pociągami PKP Intercity w okresie świątecznym, od 19 do 28 grudnia; to o 17 proc. więcej niż

Czytaj dalej
Kościół

Czy wiesz co znaczą i kogo upamiętniają kolejne dni oktawy Bożego Narodzenia?

W liturgii obchody Bożego Narodzenia trwają osiem dni. Oktawa (łac. octavus – ósmy) jest to czas w liturgii obejmujący ważną

Czytaj dalej
Kościół Szopka, poznańscy franciszkanie. fot. Michał Jóźwiak/misyjne.pl

Poznań: 16 metrów wysokości i 400 figur, czyli jedna z największych szopek bożonarodzeniowych w Europie [GALERIA]

Bożonarodzeniową szopkę przygotowuje prawie każda parafia. W Poznaniu oprócz klasycznych żłóbków możemy podziwiać także jedną z największych tego typu atrakcji

Czytaj dalej

Meksyk: katolicy i żydzi wspólnie zorganizowali wigilię dla potrzebujących [+GALERIA]

Pod katedrą w Guadalajarze w Meksyku wieczorem 25 grudnia odbyła się uroczysta kolacja bożonarodzeniowa dla osób potrzebujących. Wydarzenie zorganizowała archidiecezja

Czytaj dalej
Wiadomości

Czy Jezus nie mógł urodzić się zimą, bo grudniu w Izraelu nie wypasa się owiec? [KOMENTARZ]

Czasami można spotkać się z argumentem, że Jezus nie mógł urodzić się w grudniu, ponieważ zimą nie wypasa się owiec,

Czytaj dalej
Kościół

Kościół otwarty i gościny, czyli świąteczne spotkanie Wspólnoty Sant’Egidio

„Usiądźmy wszyscy przy jednym stole” – to hasło tegorocznego, świątecznego spotkania Wspólnoty Sant’Egidio (Świętego Idziego). Jak co roku, właśnie w

Czytaj dalej
Wiadomości

Król Karol III w orędziu bożonarodzeniowym: triumf odwagi nad przeciwnościami daje mi nadzieję

Brytyjski monarcha Karol III w czwartkowym orędziu bożonarodzeniowym podkreślił potrzebę życzliwości, współczucia oraz nadziej w „czasach niepewności”. W wyemitowanym w

Czytaj dalej

Kilku klaunów, renifer i batman. Od 18 lat niosą nadzieję dzieciom z miejsc „zapomnianych” [FOTOREPORTAŻ]

Zaczęło się od rodzinnych wyjazdów, by przed świętami Bożego Narodzenia dzielić się z ubogimi. Dzisiaj jeżdżą do miejsc „zapomnianych” z

Czytaj dalej
Wiadomości

Kraków: 33. żywa szopka u franciszkanów przyciąga mieszkańców i turystów [+GALERIA]

33. żywa szopka u franciszkanów w Krakowie została udostępniona mieszkańcom i turystom w Boże Narodzenie po południu i jak co

Czytaj dalej
Wiadomości

Marsz z gwiazdami bożonarodzeniowymi w Kijowie [GALERIA]

W Kijowie odbył się tradycyjny marsz z gwiazdami bożonarodzeniowymi.

Czytaj dalej
Wiadomości

„To, co niemożliwe stało się ciałem”, czyli jak rozumieć to, że Bóg stał się człowiekiem [ROZMOWA]

– Najpiękniejszą kolędą jaką znam jest „Bóg się rodzi”. „Bóg się rodzi, moc truchleje, Pan niebiosów obnażony. Ogień krzepnie, blask

Czytaj dalej

Boże Narodzenie w Syrii [GALERIA]

Chrześcijanie w Syrii świętują narodziny Chrystusa rok po ucieczce Baszara al-Asada i przejęciu władzy w kraju przez syryjską opozycję. Jak

Czytaj dalej